De Europese fruitteelt krijgt steeds meer te maken met een veranderend klimaat. De bekende productiegebieden blijven belangrijk, maar veranderende temperaturen, de beschikbaarheid van water en verschuivende seizoenen hebben invloed op waar en onder welke omstandigheden verschillende fruitgewassen het beste presteren. Dat blijkt uit onderzoek van RaboResearch. De toekomst van fruitbedrijven wordt dan ook in belangrijke mate bepaald door in hoeverre ondernemers zich kunnen aanpassen aan het veranderende klimaat.
Klimaatverandering zorgt volgens de onderzoekers voor meer onzekerheid in de Europese fruitteelt. Het gaat daarbij niet zozeer om een afname van de totale productie, maar vooral om grotere schommelingen in opbrengst, kwaliteit en oogstmoment. Het wordt moeilijker om vooraf in te schatten wat een seizoen gaat brengen.
De risico’s verschillen per gewas en per regio. Voor hardfruit ligt een belangrijk risico bij vorst in het voorjaar. Door de klimaatverandering kunnen bomen eerder in bloei komen, waardoor het risico ontstaat dat een gevoelige bloeifase samenvalt met nachtvorst. Daarnaast kunnen hittegolven en droogte de vruchtmaat en kwaliteit in de zomermaanden negatief beïnvloeden.
Bij steenfruit speelt vooral de afname van de winterkou een rol. Wanneer bomen onvoldoende koude-uren krijgen, kan dit leiden tot een onregelmatige bloei en een slechte vruchtzetting.
De perenteelt in Nederland en België heeft volgens het rapport een aantal belangrijke voordelen. Het relatief koele klimaat, de aanwezige kennis en moderne boomgaarden bieden mogelijkheden om de gevolgen van klimaatverandering op te vangen, aldus de onderzoekers.
Mogelijkheden voor klimaatadaptatie verschillen per bedrijf
Aanpassen aan het veranderende klimaat is volgens RaboResearch mogelijk, maar niet iedere teler heeft daarvoor dezelfde mogelijkheden. Telers die beschikken over voldoende water, kapitaal, kennis en moderne technieken zijn beter in staat om klimaatrisico’s op te vangen. Voor bedrijven die minder mogelijkheden hebben, wordt de uitdaging groter, geven de onderzoekers aan.
De aanpassingen in de fruitteelt vragen bovendien investeringen en technische kennis. Dan gaat het bijvoorbeeld om maatregelen voor waterbeheer, bescherming tegen hitte en vorst, aangepaste teeltsystemen en nieuwe technieken. Goed uitgeruste bedrijven kunnen hierdoor hun positie versterken. Kleinere, oudere of minder rendabele bedrijven kunnen daarentegen steeds meer onder druk komen te staan, zo is te lezen in het rapport. Schaalgrootte alleen is daarbij niet voldoende. Volgens RaboResearch worden technische kennis en investeringen in een weerbare productie steeds belangrijker voor het concurrentievermogen van fruitbedrijven.
Lees het volledige rapport
Het volledige rapport van RaboResearch vindt u hier: RaboResearch
